Mooie toekomst voor de boeg

In mijn vorige blog heb ik een model laten zien waarin waarde centraal staat. Waarde is hierin de waardering van de consumenten (People) voor de producten, die voortkomen uit de natuurlijke rijkdommen (Planet). Natuurlijke rijkdommen zijn onder andere grondstoffen, water, lucht, dieren en mensen, waarmee producenten hun producten maken.
Ik verwacht dat in de toekomst óók de manier waarop met de wereld wordt omgegaan, meegenomen gaat worden in de waardering van de producten. Dit gebeurt nu nog nauwelijks. De rol van de consumenten zal hierdoor flink veranderen. Zij zullen met hun vraag aangeven wat en óók hoe er door de producenten geproduceerd moet worden. Zo zullen de ‘People’ met hun perceptie van waarde, meer dan ooit richting geven aan de toekomst van de ‘Planet’.

Meer productie, meer consumptie
Tot nu toe wordt de consumptie vooral bepaald door de producenten met hun aanbod van producten. Met de Industriële Revolutie is zo’n tweehonderd jaar geleden de massaproductie in de westerse wereld goed op gang gekomen. Zo kon steeds meer en beter in de levensbehoeften van mensen worden voorzien. Het welzijn ging hierdoor met sprongen omhoog. De levensverwachting in de ontwikkelde landen verdubbelde van minder dan veertig naar meer dan tachtig jaar. Maar deze medaille heeft ook een keerzijde.
Een bekend verschijnsel is dat hoe groter het aanbod is, hoe meer er geconsumeerd wordt. En hoe meer er geconsumeerd wordt, hoe meer het milieu belast wordt. En er wordt nu heel veel geproduceerd en geconsumeerd. ‘Consumeren’ komt van het Latijnse ‘consūmō’, wat letterlijk staat voor het samen verzwelgen, uitputten of opbranden. En dat is wat er wat er aan de hand is in de wereld. De wetenschappers van de Club van Rome waarschuwden al veertig jaar geleden dat de grenzen aan de groei bereikt zijn en dat verandering vereist is.

Meer invloed consumenten op productie
Die verandering is gelukkig al ingezet. Consumenten hebben steeds meer invloed op wat én hoe geproduceerd moet worden. Ze eisen meer-en-meer producten en producenten die  bijdragen aan een betere wereld. Deze omslag in denken en doen komt met het inzicht dat de wereld anders nog verder beschadigd raakt.
Mensen beginnen door te krijgen dat vervuiling van het milieu en ongezonde consumptie belangrijke oorzaken zijn van welvaartsziekten zoals kanker, hart- en vaatziekte en diabetes. Niemand wil daarmee geconfronteerd worden en langzamerhand verandert het gedrag. Zo is het aantal rokers in veertig jaar tijd dan gehalveerd en wordt roken als dom beschouwd.
Er komen almaar meer publieksacties tegen ongewenste producten en productiemethoden. Zo zijn er de laatste jaren succesvolle acties gevoerd tegen verwerpelijke legbatterijen, plofkippen en kiloknallers. Producenten als Unilever en supermarkten als Albert Heijn zijn daar gevoelig voor. Zij zijn ervoor beducht dat consumenten zich massaal tegen hen keren.
De verandering van houding en gedrag van consumenten zal in een stroomversnelling raken, wanneer grote groepen mensen of samenlevingen bedreigd worden door een besmettelijke ziekte of een andere ramp als gevolg van de veronachtzaming van het milieu. Dit is zeker niet ondenkbaar, maar laten we hopen dat het niet zover komt.

Verandering vanuit grondwaarden
Een blijvende verandering gaat niet zomaar. Daar is wel wat voor nodig. Binnen een samenleving zal dan een grondwaarde moeten opkomen, die uitdrukking geeft aan wat écht belangrijk gevonden wordt. Die grondwaarde is dan als een wortel die voeding geeft aan alles wat mensen doen. Grondwaarden veranderen niet zo snel, daar kunnen generaties overheen gaan. Meer dan vroeger worden nu door opvoeding en op school het belang van de zorg voor een gezonde wereld op jongeren overgebracht, die dat steeds normaler gaan vinden. De sociale media zoals het vriendelijke Facebook en het zakelijke Linkedin, waar mensen zich voornamelijk positief profileren, dragen ook bij aan deze verandering.
Het zou een enorme sprong voorwaarts betekenen wanneer mensen naast het eigenbelang óók oog hebben voor het algemeen belang. Dat is wat de ‘twee glazen van de Waardebril’ over wil brengen: denk bij alles wat je doet na over wat de betekenis is voor de omgeving. Wanneer dat herkend en onderling gewaardeerd wordt, dan heeft de wereld nog een mooie toekomst voor de boeg.

Deel deze post

  • LinkedIn
  • Twitter
  • Facebook
  • Email

Geen Reacties »

ronvoskamp op 9 juni 2013 in Waardebril Blog posts

Trackback URI | Reacties RSS

Laat een reactie achter